Η SpaceX του Ίλον Μασκ αποτιμάται στο ιστορικό ρεκόρ των 1,77 τρισ. δολαρίων για εισαγωγή στο Χρηματιστήριο

Η SpaceX προχώρησε την Πέμπτη (11/6) στην τιμολόγηση της μεγαλύτερης αρχικής δημόσιας προσφοράς (IPO) που έχει πραγματοποιηθεί ποτέ στις Ηνωμένες Πολιτείες, στα 135 δολάρια ανά μετοχή, καθιστώντας τον κατασκευαστή πυραύλων και διαστημοπλοίων του Ίλον Μασκ μία από τις πιο πολύτιμες εταιρείες παγκοσμίως.

Η δημόσια προσφορά συγκέντρωσε το εντυπωσιακό ποσό των 75 δισ. δολαρίων από την πώληση 555,56 εκατ. μετοχών, αποτιμώντας την εταιρεία διαστήματος, δορυφόρων και τεχνητής νοημοσύνης σε 1,77 τρισ. δολάρια – ένα ιστορικό ρεκόρ για αρχική εισαγωγή. Η τιμολόγηση της Πέμπτης ολοκληρώνει μια πολύμηνη διαδικασία, η οποία αποτυπώνει το πιο φιλόδοξο εγχείρημα του Μασκ, ακόμη κι αν αμφισβητείται από ορισμένους αναλυτές το κατά πόσο δικαιολογείται η τόσο υψηλή αποτίμηση.

Η SpaceX θα καταταγεί έβδομη μεταξύ των εισηγμένων εταιρειών των ΗΠΑ, όταν οι μετοχές της αρχίσουν να διαπραγματεύονται στο Nasdaq την Παρασκευή, αν και η εταιρεία κατέγραψε ζημιές πέρυσι και τα έσοδά της υπολείπονται των άλλων κολοσσών. Η αποτίμηση την τοποθετεί πάνω από εταιρείες όπως οι JPMorgan Chase, Berkshire Hathaway, Eli Lilly, αλλά και τεχνολογικούς γίγαντες όπως η Meta Platforms και η Tesla του ίδιου του Μασκ.

«Η πραγματική δοκιμασία θα είναι το πώς θα απορροφήσει η αγορά την IPO τις επόμενες εβδομάδες, όχι μόνο την πρώτη ημέρα», δήλωσε ο Άνταμ Σάρχαν, διευθύνων σύμβουλος της 50 Park Investments στη Νέα Υόρκη. «Η τιμολόγηση ήταν σχεδόν ιδανική – ούτε υπερβολική ούτε χαμηλή. Είναι σαφές ότι οι μικροεπενδυτές συμμετέχουν ενεργά, αλλά θα πρέπει να δούμε αν θα υπάρξει συνέχεια μετά την πρώτη ημέρα διαπραγμάτευσης».

Η πώληση «έσπασε» το προηγούμενο ρεκόρ της κρατικής πετρελαϊκής Saudi Aramco, η οποία είχε συγκεντρώσει 25,6 δισ. δολάρια στο χρηματιστήριο του Ριάντ τον Δεκέμβριο του 2019, με αποτίμηση 1,71 τρισ. δολαρίων. Σε τιμές προσαρμοσμένες στον πληθωρισμό, η Aramco είχε αντλήσει 33,2 δισ. δολάρια για αποτίμηση 2,21 τρισ. δολαρίων. Η αποτίμηση της SpaceX, με βάση τα 13,08 δισ. μετοχές που κυκλοφορούν, ενδέχεται να αυξηθεί περαιτέρω, εάν οι ανάδοχοι ασκήσουν το δικαίωμα πώλησης επιπλέον μετοχών μέσα στις επόμενες 30 ημέρες.

Η εταιρεία γνωστοποίησε την τιμή της IPO λίγο μετά τις 3 μ.μ. ώρα Ανατολικών ΗΠΑ, όταν ολοκληρώθηκε η συνάντηση με τους τραπεζίτες και οι αγορές παρέμεναν ανοιχτές, μέσω ενός free-writing prospectus που κατατέθηκε στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς των ΗΠΑ.

Μισή ώρα αργότερα, η SpaceX εξέδωσε δελτίο Τύπου. Συνήθως, η ανακοίνωση της τιμής γίνεται μετά το κλείσιμο των αγορών, ώστε να αποφεύγονται πιθανές επιδράσεις από μακροοικονομικά γεγονότα. Η διαδικασία αυτή αποτελεί ακόμη ένα παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο ο Μασκ επιλέγει να ενεργεί με τους δικούς του όρους, παρακάμπτοντας καθιερωμένες πρακτικές της Wall Street.

Η SpaceX διέθεσε το 30% των μετοχών της σε ιδιώτες επενδυτές – ποσοστό ασυνήθιστα υψηλό – και καθόρισε την τιμή διάθεσης πριν από το παραδοσιακό roadshow των τραπεζών και θεσμικών επενδυτών. «Η τιμολόγηση της SpaceX κινείται σε αχαρτογράφητα νερά. Δεν έχω ξαναδεί να ανακοινώνεται η τιμή πριν από τη διαδικασία ανακάλυψης τιμής βάσει παραγγελιών», δήλωσε ο Ρικ Μέκλερ, συνεργάτης της Cherry Lane Investments στο Νιου Τζέρσεϊ.

Ο Μασκ επιδίωξε επίσης, με μικτά αποτελέσματα, την πρώιμη ένταξη της εταιρείας σε δείκτες, ώστε να διευρύνει τη βάση των επενδυτών, ενώ διαμόρφωσε τη δομή διακυβέρνησης έτσι ώστε να διατηρήσει ισχυρό έλεγχο. Μετά την IPO, θα κατέχει το 82% των δικαιωμάτων ψήφου της εταιρείας. Η αγορά των IPO στις ΗΠΑ αναμένεται να ανακάμψει δυναμικά φέτος, με την Goldman Sachs να προβλέπει ότι τα έσοδα θα μπορούσαν να τετραπλασιαστούν έως το 2026, φτάνοντας τα 160 δισ. δολάρια.

Τα έσοδα της SpaceX και ο ρόλος του Starlink

Η SpaceX ανακοίνωσε πρόσφατα πολυετή συμφωνία παροχής υπηρεσιών cloud με τη Google της Alphabet, εξασφαλίζοντας υπολογιστική ισχύ σε μια περίοδο αυξανόμενου ανταγωνισμού. Ιδρυθείσα το 2002, η εταιρεία δηλώνει ως αποστολή της «την ανάπτυξη συστημάτων και τεχνολογιών που θα καταστήσουν τη ζωή πολυπλανητική και θα επεκτείνουν το φως της συνείδησης στα άστρα».

Η SpaceX εκτιμά ότι η δυνητική αγορά της φτάνει τα 28,5 τρισ. δολάρια – τη μεγαλύτερη στην ανθρώπινη ιστορία, όπως υποστηρίζει. Σύμφωνα με την εταιρεία, οι εκτοξεύσεις της αντιστοιχούν σε πάνω από το 80% της συνολικής μάζας που τέθηκε σε τροχιά τα τελευταία τρία χρόνια, ενώ η μονάδα Starlink παρέχει πρόσβαση στο Διαδίκτυο σε «εκατομμύρια καταναλωτές, επιχειρήσεις και κυβερνήσεις σε 164 χώρες». Το Starlink αποτελεί σήμερα την κύρια πηγή εσόδων της SpaceX.

Το μεγαλύτερο μέρος της προοπτικής αγοράς προέρχεται από το τμήμα τεχνητής νοημοσύνης xAI, το οποίο θεωρείται ότι υπολείπεται των OpenAI και Anthropic. Ωστόσο, η SpaceX τονίζει ότι ο συνδυασμός της υπολογιστικής της υποδομής, του μοντέλου της και της πρόσβασης σε δεδομένα σε πραγματικό χρόνο μέσω της πλατφόρμας X «δημιουργεί σημαντικό στρατηγικό πλεονέκτημα».

«Οι οικονομικές προβλέψεις παραμένουν αβέβαιες λόγω της εξάρτησης από κρατικά συμβόλαια», σημείωσε η Κιμ Φόρεστ, επικεφαλής επενδύσεων της Bokeh Capital Partners στο Πίτσμπουργκ. «Όσοι αγοράζουν τη μετοχή, επενδύουν στο μέλλον και στην ιδέα της φυγής της ανθρωπότητας από τη Γη – όχι απλώς σε μια εταιρεία».

Οι προκλήσεις για τη SpaceX στηρίζονται στον έντονο ανταγωνισμό από εταιρείες όπως η Blue Origin του Τζεφ Μπέζος, που επιδιώκουν να επιταχύνουν την εμπορική αξιοποίηση του διαστήματος και να κερδίσουν κυβερνητικά συμβόλαια. Την έκδοση της IPO συντονίζουν οι Goldman Sachs, Morgan Stanley, BofA Securities, Citigroup και J.P. Morgan.